Loop je steeds weer tegen dezelfde patronen aan, in relaties, op je werk of in hoe je over jezelf denkt? Patronen zijn hardnekkig, maar wel te veranderen.
Behandeling
Persoonlijkheidsproblematiek
Wat is een persoonlijkheidsstoornis?
Iedereen heeft een eigen persoonlijkheid: de manier waarop je denkt, voelt en met anderen omgaat. Van een persoonlijkheidsstoornis spreken we als bepaalde patronen zo star en hardnekkig zijn, dat ze jou of je omgeving langdurig en in veel situaties belemmeren. Vaak zijn ze al in je jeugd of tienerjaren ontstaan.
Veel mensen merken vooral de gevolgen: steeds terugkerende conflicten, relaties die stuklopen, het gevoel er niet bij te horen of nooit goed genoeg te zijn. Ze denken: zo ben ik nu eenmaal. Toch zijn deze patronen te veranderen.
Persoonlijkheidsstoornissen worden ingedeeld in drie groepen (clusters). Bij Amatus behandelen we vooral problematiek uit cluster C: patronen waarin angst en onzekerheid een grote rol spelen, zoals ontwijkend (bang voor afwijzing en daarom contact vermijden), afhankelijk (moeilijk zelf beslissingen nemen) en dwangmatig (alles perfect en onder controle willen hebben). Ook bij persoonlijkheidstrekken die meespelen naast andere klachten kunnen we helpen.
Herken je dit?
Persoonlijkheidsproblematiek uit zich vaak in terugkerende patronen, zoals:
- Bang voor afwijzing
Je houdt mensen op afstand of past je steeds aan, uit angst om afgewezen te worden.
- Moeilijk kiezen
Je laat beslissingen liever aan anderen over en voelt je onzeker als je er alleen voor staat.
- Alles perfect
Je stelt extreem hoge eisen aan jezelf en anderen, en kunt moeilijk iets loslaten.
- Steeds hetzelfde
Je komt in relaties of op het werk steeds weer in dezelfde soort problemen terecht.
- Negatief zelfbeeld
Diep vanbinnen voel je je minder, anders of niet goed genoeg.
- Emoties
Je stopt gevoelens weg, of ze overvallen je juist en je weet niet goed wat je ermee moet.
Patronen uit je jeugd: schema's
Veel hardnekkige patronen zijn ontstaan als een logische manier om met een moeilijke situatie om te gaan, vaak al in je jeugd. Misschien leerde je dat je alleen gewaardeerd werd als je presteerde, of dat je beter niet kon laten zien wat je voelde. Dat hielp je toen, maar zit je nu in de weg.
In de schematherapie noemen we zulke diepe overtuigingen en patronen schema's. Je leert herkennen wanneer een schema wordt geraakt, waar het vandaan komt en hoe je er op een gezondere manier op kunt reageren. Schematherapie wordt bij ons gegeven door psychotherapeuten en een klinisch psycholoog.
Geen etiket, maar inzicht
Het woord persoonlijkheidsstoornis kan hard klinken, alsof er iets mis is met wie je bent. Zo bedoelen we het niet. Een diagnose is vooral een hulpmiddel om te begrijpen wat er speelt en welke behandeling past. Veel mensen ervaren het juist als een opluchting dat hun worsteling een naam heeft, en dat er iets aan te doen is.
Wil je eerst meer duidelijkheid? Met persoonlijkheidsonderzoek brengen we je persoonlijkheid zorgvuldig in kaart, als onderdeel van je behandeling.
Persoonlijkheid of iets anders?
Patronen in je persoonlijkheid lijken soms op andere klachten, of komen er samen mee voor.
Sociale angst
Angst voor het oordeel van anderen kan ook een angststoornis zijn. Lees over angst.
Depressie
Langdurige somberheid hangt vaak samen met een negatief zelfbeeld. Lees over depressie.
ADHD
Impulsiviteit en heftige emoties kunnen ook bij ADHD horen. Lees over ADHD.
Ernstige problematiek
Bij ernstige problematiek uit cluster A of B, of een hoge crisisgevoeligheid, is meer intensieve zorg nodig dan wij kunnen bieden. We denken mee over de juiste plek.
Hoe Amatus persoonlijkheidsproblematiek behandelt
Tijdens een uitgebreide intake brengen we je klachten en patronen in kaart, en wat je eerder aan behandeling hebt gehad. Waar nodig volgt persoonlijkheidsonderzoek. Na een multidisciplinair overleg bespreken we in een adviesgesprek welke behandeling past.
Het veranderen van patronen vraagt tijd en inzet. De behandeling is daarom vaak intensiever dan bij andere klachten, en gebeurt individueel, in een groep of in een combinatie. Juist in een groep ontdek je hoe je patronen werken in het contact met anderen, en oefen je in een veilige omgeving met nieuw gedrag.
Zo behandelen wij persoonlijkheidsproblematiek
Groepen starten zodra er genoeg aanmeldingen zijn; vraag gerust naar de mogelijkheden.
Schematherapie
Werken aan de diepe patronen achter je klachten. Individueel, in een groep of als buitengroep.
COMET-groep (zelfbeeld)
Een groepsbehandeling om je negatieve zelfbeeld te versterken met positieve ervaringen.
Ervaringsgerichte groepen
Leren door te doen en te voelen, samen met anderen die herkenbare patronen hebben.
Persoonlijkheidsonderzoek
Waar nodig brengen we je persoonlijkheid eerst zorgvuldig in kaart, als onderdeel van je behandeling.
Wat kun je zelf doen?
Patronen veranderen gaat niet vanzelf, maar je kunt er zelf al mee beginnen:
- Merk je patroon op
Schrijf op wanneer je weer in hetzelfde patroon schiet. Wat gebeurde er vlak daarvoor?
- Wees nieuwsgierig
Vraag je af wat je gevoel je wil vertellen, in plaats van het meteen weg te duwen.
- Oefen met kleine stappen
Zeg eens nee, vraag eens om hulp of laat iets net niet perfect. Kijk wat er gebeurt.
- Zoek veilige mensen
Deel wat je ervaart met iemand die je vertrouwt.
- Wees mild
Patronen hebben je ooit geholpen. Je hoeft jezelf er niet voor te veroordelen.
- Houd vol
Verandering gaat met vallen en opstaan. Een terugval betekent niet dat je opnieuw begint.
Jouw behandelteam
Bij Amatus GGZ staat er een multidisciplinair behandelteam om je heen. Bijna niemand heeft maar één klacht; vaak is het een combinatie. Daarom kijken behandelaars vanuit verschillende invalshoeken met je mee. Dat is intensief, maar juist heel effectief.
Ons team bestaat uit psychologen, GZ-psychologen, psychotherapeuten en een klinisch psycholoog. Voor medicatieadvies werken we samen met psychiaters. Je regiebehandelaar, altijd een BIG-geregistreerde behandelaar, voert de regie en overziet je hele behandeling.
Zo verloopt je traject
- Stap 1:
Verwijzing
Je huisarts (of POH-GGZ) verwijst je naar Amatus GGZ. Heb je vragen vooraf? Bel of mail ons gerust.
- Stap 2:
Aanmelding en screening
We beoordelen je aanmelding en sturen je een korte vragenlijst. Zo weten we of onze zorg bij je past.
- Stap 3:
Intake
In een uitgebreid gesprek brengen we je klachten, je achtergrond en je hulpvraag in kaart.
- Stap 4:
Behandeling
Samen stellen we een behandelplan op. Een multidisciplinair team behandelt je, individueel of in een groep; je regiebehandelaar houdt het overzicht.
- Stap 5:
Afronding
We evalueren regelmatig. Bij de afsluiting ontvangt je huisarts een verslag, als jij daarmee instemt.
Wanneer is Amatus niet de juiste plek?
Amatus GGZ is een kleinschalige, ambulante praktijk voor volwassenen. Dat betekent dat we niet iedereen de juiste zorg kunnen bieden. We zeggen dat liever eerlijk vooraf, zodat je snel op de goede plek terechtkomt.
- Jonger dan 18 jaar? Dan kun je terecht bij de jeugd-GGZ. Je huisarts of de gemeente helpt je verder.
- Is er nu een crisis, of denk je aan zelfdoding? Bel direct je huisarts of, buiten kantoortijd, de huisartsenpost. Bij levensgevaar bel je 112. Praten over zelfdoding kan anoniem en dag en nacht bij 113 Zelfmoordpreventie: bel 0800-0113 of chat via 113.nl.
- Staat een verslaving op de voorgrond? Dan is gespecialiseerde verslavingszorg de beste eerste stap.
- Is een opname nodig? Wij behandelen alleen ambulant. Je huisarts kan je verwijzen naar een GGZ-instelling met een opnameafdeling.
Daarnaast kunnen wij bij ernstige persoonlijkheidsproblematiek uit cluster A of B, of bij een hoge crisisgevoeligheid, niet de juiste zorg bieden. In dat geval denken we met jou en je huisarts mee over een passende plek.
Veelgestelde vragen over persoonlijkheidsproblematiek
Is een persoonlijkheidsstoornis te behandelen?
Ja. Patronen zijn hardnekkig, maar met de juiste behandeling kunnen ze veranderen. Veel mensen ervaren daarna meer rust, betere relaties en een milder zelfbeeld.
Wat is schematherapie?
Schematherapie richt zich op diepe overtuigingen en patronen die vaak in je jeugd zijn ontstaan. Je leert ze herkennen en op een gezondere manier reageren. Het wordt bij ons individueel en in groepen gegeven, door psychotherapeuten en een klinisch psycholoog.
Moet ik eerst een diagnose hebben?
Nee. Je huisarts verwijst je met een vermoeden van psychische klachten. Tijdens de intake, en waar nodig met persoonlijkheidsonderzoek, brengen we in kaart wat er speelt.
Hoe lang duurt een behandeling?
Dat verschilt per persoon. Het hangt af van je klachten, van wat je eerder aan behandeling hebt gehad en van wat bij jou past. De een is na een korte behandeling verder geholpen, een ander heeft meer tijd nodig. We bespreken regelmatig samen hoe het gaat en of de behandeling nog aansluit.
Wordt de behandeling vergoed?
Of je behandeling wordt vergoed, hangt af van een aantal voorwaarden:
- Je hebt een verwijzing van je huisarts (of een medisch specialist of bedrijfsarts).
- Er is sprake van een psychische stoornis die onder de verzekerde zorg valt. Niet alle klachten vallen daaronder, zoals aanpassingsproblemen of problemen op je werk of in je relatie op zichzelf.
- Je polis: Amatus GGZ werkt zonder contracten met zorgverzekeraars, dus de vergoeding hangt af van je verzekering. Met de polischecker zie je wat jouw polis vergoedt.
Tijdens de intake beoordelen we of je zorg onder de basisverzekering valt. Is dat niet zo, dan bespreken we dat met je voordat de behandeling start. Je betaalt altijd je eigen risico.
Hoe lang is de wachttijd?
Op onze pagina wachttijden staan de actuele wachttijden voor aanmelding en behandeling. Duurt het je te lang? Dan kan zorgbemiddeling via je zorgverzekeraar helpen.
Wil je je patronen doorbreken?
Vraag je huisarts om een verwijzing naar Amatus GGZ of neem vrijblijvend contact met ons op. We denken graag met je mee.